خلاقیت زبانی در ترجمه

در مقاله‌های پیشین بارها از تعبیر «خلاقیت زبانی در ترجمه» استفاده کرده‌ام. در شمارۀ قبلی مترجم نیز، ضمن بحث دربارۀ آرای والتر بنیامین، به موضوع خلاقیت زبانی در عرصۀ ترجمه پرداختم و گفتم که وقتی زبان فارسی در عرصۀ ترجمه با زبانی بیگانه مواجه می‌شود، در جاهایی به لکنت می‌افتد؛ اما این لکنت نقص نیست، نقطۀ زایش است. مترجم خلاق می‌تواند با خلاقیت زبانی شکاف میان دو زبان را در سه سطح واژگانی، ساختاری و بیانی بپوشاند و بدین طریق زبان را بسط دهد و امکانات آن را از قوه به فعل درآورد. بنابراین، خلاقیت زبانی فرایندی است که در موقعیت‌هایی خاص، تحت فشار متن مبدأ و در نسبت با امکانات زبان مقصد بروز می‌یابد. در این مقاله، با استناد به ترجمۀ جنگ آخر زمان ماریو بارگاس یوسا به قلم عبدالله کوثری، می‌کوشم مفهوم «خلاقیت زبانی» را تعریف کنم، مصادیق آن را نشان دهم و مرز آن را با دیگر فرایندهای دخیل در ترجمه روشن سازم تا معلوم شود خلاقیت زبانی در ترجمه چه جایگاهی دارد و در چه مواردی می‌توان از آن سخن گفت.


بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *