پای صحبت مترجمان؛ مروری بر کتاب در برزخ کلمات (۲)
- منتشر شده در 15 فوریه 2026 |
کتاب ارزشمند «در برزخ کلمات، دربارۀ ترجمه و ویرایش ادبی»، شامل شش گفتوگوی بلند علیرضا جاوید با شش مترجم ادبی است. در بخش اول نگاهی کردیم به گفتوگوی جاوید با عبدالله کوثری و رضا رضایی. در این بخش نگاهی میاندازیم به گفتوگوی جاوید با علیاصغر حداد و احمد کساییپور.
گفتوگوی علیرضا جاوید با علیاصغر حداد هم بسیار خواندنی است. حداد در پاسخ به همهٔ سؤالها طبعاً دیدگاههای شخصی خود را بیان میکند ولی متواضعانه و مکرر تأکید میکند که آنچه میگوید صرفاً دیدگاه شخصی اوست. گفتوگو با تعریف متن ادبی آغاز میشود: متن ادبی که ارزش ترجمه داشته باشد چگونه متنی است؟ تعریف حداد از متن ادبی مبتنیبر ارزش ذاتی متن نیست، بلکه حداد «بیشتر احساس و روحیهٔ خود» را در انتخاب کتاب برای ترجمه مؤثر میداند. بعد حداد صحبت از «ساختن زبان» میکند و میگوید در ترجمهٔ متونی که متعلق به زمان گذشته است، مترجم مجبور است زبانی متناسب بسازد، چون ما نمیدانیم در آن دورهٔ تاریخی مردم ایران چگونه صحبت میکردند و بهفرض هم که میدانستیم نوشتن بهعین آن زبان برای خوانندهٔ امروزی قابل فهم نبود. او عبدالله کوثری و محمد قاضی را مترجمانی میداند که زبان میسازند: «مثلاً آقای عبدالله کوثری در نمایشنامههای یونانی که ترجمه میکند، زبان را ساخته، آن زبان زبانی نیست که خارج از متن نمایشنامهها وجود داشته باشد بعد آقای کوثری رفته باشد و از آن الگو بگیرد. ساختن زبان متناسب با متن از آن ابزارهایی است که مترجم باید به آن مسلح باشد.»




دیدگاهتان را بنویسید